การทำโฆษณาออนไลน์ในปัจจุบันไม่ได้วัดผลเพียงแค่ยอดเข้าถึงหรือจำนวนคลิกเท่านั้น แต่ยังต้องเลือก รูปแบบการคิดค่าโฆษณา ให้สอดคล้องกับเป้าหมายของแต่ละแคมเปญ เพราะการเลือกผิดอาจทำให้ค่ายิงแอดสูงกว่าที่ควร และใช้งบประมาณได้ไม่คุ้มค่า ไม่ว่าคุณจะเพิ่งเริ่มต้นการยิงแอด หรือเป็นนักการตลาดที่ต้องการเพิ่มประสิทธิภาพการลงทุน การทำความเข้าใจความแตกต่างของ CPM, CPC และ CPA ถือเป็นพื้นฐานที่ไม่ควรมองข้าม เนื่องจากแต่ละรูปแบบมีหลักการคิดค่าใช้จ่าย และวัตถุประสงค์การใช้งานที่แตกต่างกัน

ตารางเปรียบเทียบความแตกต่าง CPM CPC และ CPA

CPM CPC CPA แตกต่างกันอย่างไร

CPM คืออะไร?

CPM ย่อมาจาก Cost Per Mille หรือ Cost Per Impression คือ รูปแบบการคิดค่าโฆษณาตามจำนวนการแสดงผล ซึ่งคำว่า Mille เป็นภาษาละตินที่แปลว่า 1,000 ดังนั้น CPM จึงหมายถึง ต้นทุนที่ผู้ลงโฆษณาต้องจ่ายเมื่อโฆษณาถูกแสดงผลครบ 1,000 ครั้ง (1,000 Impressions)

ดังนั้น CPM คือการคิดค่าใช้จ่ายจากจำนวนครั้งที่โฆษณาปรากฏบนหน้าจอของผู้ใช้งาน ไม่ได้คิดจากจำนวนคลิกหรือยอดขาย ไม่ว่าผู้ใช้จะคลิกโฆษณานั้นหรือไม่ หากโฆษณาถูกแสดงผลครบทุกๆ 1,000 ครั้ง ระบบก็จะคิดค่าโฆษณาตามอัตรา CPM ที่เกิดขึ้น จึงเน้นเรื่องการสร้างการมองเห็น และการเข้าถึงกลุ่มเป้าหมายมากกว่าการวัดผลด้าน Conversion

วิธีการคำนวณ CPM

นักการตลาดนิยมใช้ CPM เพื่อเปรียบเทียบว่าแคมเปญใดสามารถสร้างการแสดงผลได้คุ้มค่ากว่ากัน โดยใช้สูตรดังนี้

CPM = (ค่าใช้จ่ายทั้งหมด ÷ จำนวน Impressions) × 1,000

ตัวอย่างการคำนวณ CPM: กรณีรันโฆษณาบน Facebook ด้วยงบประมาณ 2,000 บาท และโฆษณาแสดงผล 50,000 Impressions

CPM = (2,000 ÷ 50,000) × 1,000 ดังนั้น แคมเปญนี้มีค่า CPM เท่ากับ 40 บาท หมายความว่า ทุกๆ การแสดงผลโฆษณา 1,000 ครั้ง คุณมีต้นทุน 40 บาท

CPM เหมาะกับแคมเปญแบบไหน?

CPM เหมาะสำหรับแคมเปญที่มีเป้าหมายในการสร้างการรับรู้แบรนด์ (Brand Awareness) หรือเพิ่มการมองเห็นในช่วง Top of Funnel เพราะเป็นการซื้อพื้นที่การมองเห็นมากกว่าการซื้อคลิก ตัวอย่างแคมเปญที่เหมาะกับ CPM ได้แก่

  • สร้างการรับรู้แบรนด์ หรือ Brand Awareness

เหมาะสำหรับธุรกิจที่ต้องการให้แบรนด์เข้าถึงผู้คนจำนวนมากภายในงบประมาณที่คุ้มค่า เพื่อสร้างการจดจำในวงกว้าง

  • เปิดตัวสินค้าและบริการใหม่

ช่วยกระจายข่าวสารเกี่ยวกับสินค้า บริการ หรือแคมเปญใหม่ให้เข้าถึงกลุ่มเป้าหมายได้อย่างรวดเร็วในช่วงเวลาสั้นๆ

  • สร้างการจดจำแบรนด์

ใช้ความถี่ในการแสดงผลโฆษณา เพื่อให้ผู้บริโภคเห็นแบรนด์ซ้ำๆ จนจดจำโลโก้ สโลแกน หรือข้อความสำคัญได้

  • ธุรกิจที่เน้นภาพลักษณ์และความน่าเชื่อถือ

เช่น ธุรกิจยานยนต์ อสังหาริมทรัพย์ สินค้าลักชัวรี หรือบริการมูลค่าสูง ที่ต้องการสร้างภาพลักษณ์ของแบรนด์ก่อนกระตุ้นการตัดสินใจซื้อ

CPC คืออะไร?

CPC ย่อมาจาก Cost Per Click คือ รูปแบบการคิดค่าโฆษณาที่ผู้ลงโฆษณาจะจ่ายเงินเมื่อมีผู้ใช้งานคลิกโฆษณาเพื่อเข้าไปยังเว็บไซต์ Landing Page หรือหน้าปลายทางที่กำหนด หากโฆษณาปรากฏบนหน้าจอแต่ไม่มีใครคลิก ก็จะไม่ถูกเรียกเก็บค่าโฆษณาในครั้งนั้น หรือเรียกอีกอย่างว่า ต้นทุนต่อการคลิก 1 ครั้ง ซึ่งเป็นรูปแบบหลักของการทำโฆษณาประเภท PPC จึงนิยมสำหรับธุรกิจที่ต้องการวัดผลลัพธ์จากการเข้าชมเว็บไซต์ การสร้างลีด หรือการกระตุ้นให้ผู้ใช้งานดำเนินการบางอย่างมากกว่าการสร้างการรับรู้เพียงอย่างเดียว

ดังนั้น CPC จึงช่วยคัดกรองกลุ่มเป้าหมายที่มีความสนใจได้ในระดับหนึ่ง เนื่องจากผู้ที่ยอมคลิกโฆษณาส่วนใหญ่มักกำลังค้นหาข้อมูล เปรียบเทียบตัวเลือก หรือสนใจสินค้าและบริการนั้นอยู่แล้ว จึงมีแนวโน้มที่จะดำเนินการต่อ ไม่ว่าจะเป็นการอ่านรายละเอียด สมัครสมาชิก ติดต่อสอบถาม หรือซื้อสินค้า มากกว่าผู้ที่เพียงแค่เห็นโฆษณาผ่านๆ

วิธีการคำนวณ CPC

ในการบริหารแคมเปญโฆษณา นักการตลาดมักคำนวณ Average CPC เพื่อวัดว่า การได้ผู้เข้าชมเว็บไซต์หรือผู้คลิกโฆษณา 1 ครั้ง มีต้นทุนเฉลี่ยเท่าไร ซึ่งเป็นตัวชี้วัดสำคัญในการประเมินความคุ้มค่าของการซื้อทราฟฟิก โดยใช้สูตรดังนี้

Average CPC = ค่าใช้จ่ายทั้งหมด (Cost) ÷ จำนวนคลิกทั้งหมด (Clicks)

ตัวอย่างการคำนวณ CPC: กรณีรันแคมเปญ Google Search Ads ด้วยงบประมาณ 3,000 บาท และได้ 150 Clicks

Average CPC = 3,000 ÷ 150 ดังนั้น แคมเปญนี้มี Average CPC เท่ากับ 20 บาท หมายความว่า ทุกๆ การคลิกโฆษณา 1 ครั้ง คุณมีต้นทุนเฉลี่ย 20 บาท

แพลตฟอร์มโฆษณาส่วนใหญ่ เช่น Google Ads และ Meta Ads สามารถกำหนด Maximum CPC (Max CPC) หรือราคาสูงสุดที่ยินดีจ่ายต่อ 1 คลิกได้ เพื่อช่วยควบคุมงบประมาณและบริหารต้นทุนไม่ให้สูงเกินที่กำหนด

CPC เหมาะกับแคมเปญแบบไหน?

CPC เหมาะสำหรับแคมเปญที่ต้องการกระตุ้นให้ผู้ใช้งานคลิกและดำเนินการต่อ จึงเหมาะกับการทำตลาดตั้งแต่ช่วง Middle of Funnel (Consideration) ไปจนถึง Bottom of Funnel (Conversion) ซึ่งเป็นช่วงที่ผู้บริโภคเริ่มสนใจและกำลังเปรียบเทียบข้อมูลก่อนตัดสินใจ ตัวอย่างแคมเปญที่เหมาะกับ CPC ได้แก่

  • แคมเปญเพิ่ม Traffic เข้าเว็บไซต์

เหมาะสำหรับธุรกิจที่ต้องการดึงผู้ใช้งานเข้าเว็บไซต์ ไม่ว่าจะเป็นบทความ Landing Page หน้าสินค้า หรือหน้าบริการ เพื่อโอกาสในการสร้างยอดขายหรือเก็บข้อมูลลูกค้าในขั้นตอนถัดไป

ใช้กระตุ้นให้ผู้ใช้งานคลิกเข้ามากรอกแบบฟอร์ม สมัครสมาชิก ขอใบเสนอราคา ดาวน์โหลดเอกสาร หรือจองสิทธิ์ เพื่อเก็บรายชื่อผู้ที่สนใจ (Leads)

  • สินค้าและบริการที่ต้องใช้เวลาตัดสินใจ

เช่น อสังหาริมทรัพย์ คอร์สเรียน ประกันภัย รถยนต์ หรือบริการ B2B ที่ผู้ซื้อจำเป็นต้องศึกษารายละเอียด เปรียบเทียบข้อมูล และพิจารณาหลายปัจจัยก่อนตัดสินใจซื้อ การใช้ CPC จะช่วยดึงผู้ที่สนใจเข้ามาศึกษาข้อมูลบนเว็บไซต์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

  • การทำ Google Search Ads หรือ SEM

เป็นหนึ่งในรูปแบบโฆษณาที่นิยมใช้ CPC มากที่สุด เพราะสามารถเข้าถึงผู้ที่กำลังค้นหาคีย์เวิร์ดที่เกี่ยวข้องกับสินค้าและบริการโดยตรง ทำให้มีโอกาสได้คลิกจากผู้ที่มีความตั้งใจซื้อสูงกว่าโฆษณารูปแบบอื่น

CPA คืออะไร?

CPA ย่อมาจาก Cost Per Acquisition คือ รูปแบบการวัดต้นทุนโฆษณาที่คำนวณจากค่าใช้จ่ายในการได้มาซึ่งผลลัพธ์ (Conversion) 1 ครั้ง ไม่ว่าจะเป็นการได้ลูกค้าใหม่ 1 คน การสั่งซื้อสินค้า 1 ออเดอร์ การลงทะเบียนสมาชิก การกรอกแบบฟอร์ม หรือการดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน ดังนั้น CPA จึงเป็นต้นทุนที่ธุรกิจต้องจ่ายเพื่อให้ผู้ใช้งานดำเนินการตามเป้าหมายที่กำหนดไว้สำเร็จ แตกต่างจาก CPM ที่เน้นการสร้างการมองเห็น และ CPC ที่เน้นการดึงผู้ใช้งานให้คลิกโฆษณา CPA จะให้ความสำคัญกับผลลัพธ์สุดท้ายทางธุรกิจ ซึ่งเป็นตัวชี้วัดที่สะท้อนประสิทธิภาพของแคมเปญได้ชัดเจนกว่า

ดังนั้น CPA จึงเป็น Metric ที่ผู้ประกอบการและนักการตลาดใช้ประเมินว่า งบประมาณโฆษณาที่ลงทุนไปสร้างยอดขายหรือสร้างลูกค้าได้คุ้มค่าหรือไม่ หากค่า CPA ต่ำกว่ากำไรที่ได้รับต่อหนึ่งลูกค้า หรือมูลค่าตลอดอายุการเป็นลูกค้า ก็ถือว่าแคมเปญมีแนวโน้มสร้างผลตอบแทนที่ดี

วิธีการคำนวณ CPA

การคำนวณ CPA จะช่วยให้ธุรกิจทราบว่า การได้ Conversion 1 ครั้ง มีต้นทุนเฉลี่ยเท่าใด ไม่ว่าจะเป็นยอดสั่งซื้อ การสมัครสมาชิก หรือการกรอกแบบฟอร์ม โดยใช้สูตรดังนี้

CPA = ค่าใช้จ่ายทั้งหมด (Cost) ÷ จำนวน Conversion ทั้งหมด

ตัวอย่างการคำนวณ CPA: กรณีรันแคมเปญ Facebook Ads เพื่อขายสินค้าออนไลน์ โดยกำหนดเป้าหมาย (Conversion) เป็นการสั่งซื้อสินค้า ด้วยงบประมาณโฆษณา 50,000 บาท และจำนวนออเดอร์ที่เกิดขึ้นจริง 1,000 ออเดอร์

CPA = 50,000 ÷ 1,000 ดังนั้น แคมเปญนี้มี CPA เท่ากับ 50 บาทต่อ 1 ออเดอร์ หมายความว่า ทุกครั้งที่เกิดการสั่งซื้อสินค้า คุณมีต้นทุนค่าโฆษณาเฉลี่ย 50 บาท

หากสินค้าชิ้นนั้นมีกำไรขั้นต้นมากกว่า 50 บาทต่อชิ้น หรือยังมีกำไรหลังหักต้นทุนโฆษณา แสดงว่าแคมเปญนี้มีแนวโน้มสร้างผลตอบแทนที่คุ้มค่า อย่างไรก็ตาม ในการประเมินความสามารถในการทำกำไร ควรพิจารณาต้นทุนอื่นๆ ร่วมด้วย เช่น ต้นทุนสินค้า ค่าขนส่ง ค่าแพ็กสินค้า และค่าใช้จ่ายในการดำเนินงาน

แล้ว CPA ที่ดีควรอยู่ที่เท่าไร?

คำตอบคือ ไม่มีตัวเลขมาตรฐานที่ใช้ได้กับทุกธุรกิจครับ เพราะแต่ละอุตสาหกรรมมีต้นทุน โครงสร้างกำไร พฤติกรรมของลูกค้า และเป้าหมายทางธุรกิจที่แตกต่างกัน ทำให้ค่า CPA ที่เหมาะสมของแต่ละธุรกิจไม่เท่ากัน จากประสบการณ์ดูแลแคมเปญให้ธุรกิจชั้นนำในไทย ผมขอสรุปหลักการสำคัญในการประเมินค่า CPA ไว้ดังนี้

  • CPA ที่ดีควรต่ำกว่ากำไรที่ธุรกิจได้รับจากลูกค้า 1 ราย เพื่อให้แคมเปญสามารถสร้างผลตอบแทนและเติบโตได้อย่างยั่งยืน
  • อย่ามองเพียงการลด CPA ให้ต่ำที่สุด เพราะหากต้นทุนลดลง แต่คุณภาพของลูกค้าหรือยอดขายลดลงตาม ก็อาจทำให้ผลลัพธ์โดยรวมของธุรกิจแย่ลงได้
  • แคมเปญที่มีประสิทธิภาพ คือแคมเปญที่สามารถลด CPA ได้ โดยที่ยอดขายและคุณภาพของลูกค้ายังคงเดิมหรือเพิ่มขึ้น ซึ่งจะช่วยเพิ่มกำไรและทำให้การลงทุนด้านโฆษณาคุ้มค่ามากขึ้นในระยะยาว

คุณสิทธิวิชญ์ เงินแถบ - Senior Account Manager, Performance Media ผู้เชี่ยวชาญด้านการรับทำโฆษณาออนไลน์ ของ ANGA (แองก้า) ได้แชร์ว่า

“หลายธุรกิจมักเข้าใจผิดว่า CPA ยิ่งต่ำยิ่งดี ทั้งที่ในความเป็นจริง หาก CPA ต่ำลงแต่ได้ลูกค้าที่คุณภาพไม่ดี ยอดขายลดลง หรือมูลค่าต่อคำสั่งซื้อลดลง แคมเปญก็อาจทำกำไรได้น้อยกว่าเดิม ดังนั้น ควรประเมิน CPA ควบคู่กับคุณภาพของ Conversion และผลกำไรโดยรวมของธุรกิจเสมอครับ”

CPA เหมาะกับแคมเปญแบบไหน?

CPA เหมาะสำหรับแคมเปญที่มีเป้าหมายในการสร้าง Conversion และวัดผลลัพธ์ทางธุรกิจอย่างชัดเจน จึงเหมาะกับการทำตลาดในช่วง Bottom of Funnel ซึ่งเป็นขั้นตอนที่ผู้บริโภคพร้อมตัดสินใจดำเนินการ ตัวอย่างแคมเปญที่เหมาะกับ CPA ได้แก่

  • แคมเปญ E-commerce และยอดขายออนไลน์

เหมาะสำหรับธุรกิจที่ต้องการเพิ่มยอดสั่งซื้อผ่านเว็บไซต์หรือร้านค้าออนไลน์ โดยสามารถวัดต้นทุนต่อออเดอร์และประเมินความคุ้มค่าของงบโฆษณาได้อย่างชัดเจน

  • แคมเปญ Lead Generation

เหมาะกับธุรกิจที่ต้องการเก็บข้อมูลผู้สนใจ เช่น อสังหาริมทรัพย์ คลินิกความงาม ประกันภัย สถาบันการศึกษา หรือธุรกิจ B2B ที่วัดผลจากการกรอกแบบฟอร์ม ขอใบเสนอราคา หรือการนัดหมาย

  • แคมเปญ App Install และ App Registration

ธุรกิจด้านเทคโนโลยีหรือสตาร์ทอัพ สามารถใช้ CPA เพื่อวัดต้นทุนต่อการดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน การสมัครสมาชิก หรือการเปิดใช้งานบัญชีผู้ใช้ใหม่

  • แคมเปญที่ต้องการควบคุมต้นทุนการหาลูกค้า

CPA เหมาะสำหรับธุรกิจที่ต้องการกำหนดต้นทุนในการได้ลูกค้าใหม่ (Customer Acquisition Cost) อย่างชัดเจน เพื่อนำไปวิเคราะห์ความสามารถในการทำกำไร วางแผนงบประมาณ และประเมินผลตอบแทนจากการลงทุน (ROI และ ROAS) ได้อย่างแม่นยำ

CPM, CPC และ CPA สำคัญกับการวางแผนแคมเปญโฆษณา

การทำความเข้าใจว่า CPM คืออะไร ต่างจาก CPC CPA อย่างไร ถือเป็นพื้นฐานสำคัญของการวางแผนโฆษณาออนไลน์ให้มีประสิทธิภาพ เพราะแต่ละแบบมีวัตถุประสงค์และตัวชี้วัดที่แตกต่างกัน การเลือกใช้ให้เหมาะกับเป้าหมายของแคมเปญในแต่ละช่วงของ Marketing Funnel จะช่วยให้ใช้งบประมาณได้อย่างคุ้มค่า พร้อมเพิ่มโอกาสในการสร้างยอดขาย และผลตอบแทนจากการลงทุนได้อย่างมีประสิทธิภาพ ดังนั้น ก่อนเริ่มยิงโฆษณาทุกครั้ง ควรกำหนดวัตถุประสงค์ของแคมเปญให้ชัดเจน และเลือกใช้ CPM, CPC หรือ CPA ให้สอดคล้องกับเป้าหมายทางธุรกิจ เพื่อให้การลงทุนด้านโฆษณาสร้างผลลัพธ์ได้สูงสุด